Španija je prvak sveta, Argentina i Messi pali u velikom finalu

Fudbalska reprezentacija Španije u finalu najvećeg Svetskog prvenstva u istoriji nadigrala je aktuelnog prvaka sveta Argentinu rezultatom 1:0 i na svoj dres prišila drugu zvezdicu, 16 godina nakon prve. Veliko finale odigrano na stadionu MetLife u Njujorku potvrdilo je Španiju kao vodeću fudbalsku silu ove decenije, koja je ponovo objedinila titule prvaka Evrope i sveta.

Španija je slavila nakon produžetaka, zahvaljujući golu Ferrana Torresa, koji je postigao u 106. minutu igre. To je bila kulminacija bolje igre u celoj utakmici.

Organizatori finala pripremili su spektakularan muzički program, a prvi put u istoriji Mundijala održan je polučasovni šou na poluvremenu utakmice.

Bloomberg

 

Glavne zvezde programa na poluvremenu bile su kanadski pevač Justin Bieber, američka pop ikona Madonna, kolumbijska zvezda Shakira, južnokorejska grupa BTS, nigerijski muzičar Burna Boy, dirigent Gustavo Dudamel i dečji hor PS22 Chorus.

Koncept nastupa osmislio je frontmen grupe Coldplay Chris Martin u saradnji sa organizacijom Global Citizen, a cilj je promocija "Fifinog fonda za edukaciju", fonda za prikupljanje sredstava za obrazovanje dece širom sveta.

Fifa je ranije saopštila da će uvođenjem šou-programa na poluvremenu prvi put primeniti format po kojem je godinama prepoznatljiv Super Bowl, finale NFL lige.

Bloomberg

 

Mundijal 2026. bio je najveće svetsko prvenstvo u istoriji, sa 48 reprezentacija i 104 utakmice u SAD, Kanadi i Meksiku. Turnir je oborio rekord ukupne posete, sa više od 6,6 miliona gledalaca i pre utakmice za treće mesto i finala. Konačan broj trebalo bi da bude blizu sedam miliona posetilaca.

Fifa očekuje oko 13 milijardi dolara prihoda u četvorogodišnjem ciklusu od 2023. do 2026. godine, koji kulminira ovim mundijalom. Najveći deo dolazi od televizijskih prava, sponzorstava, ulaznica i "hospitality" programa. Nagradni fond za reprezentacije povećan je na rekordnih 655 miliona dolara, dok osvajaču pripada 50 miliona dolara, a poraženom finalisti 33 miliona.

 

Turnir je pokazao i razliku između prihoda Fife i koristi za lokalne ekonomije. Organizacija je profitirala od većeg broja utakmica, rekordne prodaje ulaznica i ogromne televizijske publike, dok su gradovi domaćini snosili troškove bezbednosti, transporta i organizacije. Prvi podaci pokazuju rast potrošnje u restoranima, hotelima i avio-saobraćaju, ali je lokalni efekat skromniji od velikih projekcija objavljivanih pre turnira.

Velika prednost Mundijala 2026. bila je postojeća infrastruktura. Za razliku od turnira u Kataru, Rusiji i Brazilu, nije bilo potrebno graditi nove stadione. To je smanjilo rizik od stvaranja skupih objekata bez dugoročne namene, ali nije uklonilo pitanje ko na kraju zadržava najveći deo prihoda. FIFA je dobila rekordno veliki proizvod, sponzori globalnu vidljivost, dok će puni ekonomski rezultat za gradove domaćine biti moguće proceniti tek nakon objave podataka o turizmu, javnim troškovima i poreskim prihodima.

Španija izvozi fudbalski sistem

Španski uspeh na ovom turniru nova je potvrda da njeni rezultati više ne zavise od jedne izuzetne generacije. Nakon titule evropskog prvaka 2024. godine, španska reprezentacija je u Severnoj Americi pokazala da može da kontroliše utakmice posedem lopte i tehničkim kvalitetom, ali i da igra direktnije, fizički čvršće i taktički prilagodljivije od selekcije koja je osvojila Svetsko prvenstvo 2010. godine.

Uticaj Španije na globalni fudbal danas je širi od rezultata reprezentacije. Zemlja izvozi trenere, metodologiju rada i modele razvoja mladih igrača. Pep Guardiola, Luis Enrique, Mikel Arteta, Unai Emery, Xabi Alonso i Andoni Iraola rade u različitim taktičkim sistemima, ali dolaze iz iste fudbalske kulture u kojoj se igra gradi kroz prostor, tehniku i kolektivno donošenje odluka.

 

 

Simbol tog uticaja vidi se i na suprotnoj klupi. Argentinski selektor Lionel Scaloni trenersko obrazovanje završavao je u sistemu Fudbalskog saveza Španije, gde je među njegovim predavačima bio i Luis de la Fuente, aktuelni španski selektor. Španija je tako u finalu igrala protiv reprezentacije čiji je selektor proizvod njene trenerske škole.

Rezultati omladinskih selekcija i broj mladih igrača koji rano ulaze u najjače klubove pokazuju da iza uspeha postoji kontinuitet. Španija je danas jedna od retkih fudbalskih zemalja koja istovremeno proizvodi vrhunske igrače, trenere i ideje koje zatim preuzimaju klubovi i reprezentacije širom sveta.

Argentina ostaje centar fudbalske moći

Argentina je u finale stigla kao aktuelni svetski prvak i osvajač poslednja dva izdanja Copa Américe. Nijedna druga nacionalna selekcija poslednjih nekoliko godina nije spojila kontinentalne i svetske rezultate sa tolikim kontinuitetom.

Njena globalna moć ne proizlazi iz finansijske snage domaće lige. Argentinski klubovi ne mogu da konkurišu najvećim evropskim klubovima, pa čak ni brazilskim, kada je reč o prihodima, platama ili zadržavanju najboljih igrača. Prednost Argentine nalazi se u proizvodnji talenata. Više od hiljadu argentinskih fudbalera nastupa van zemlje, što je svrstava među tri najveća izvoznika igrača na svetu.

 

 

Vrednost stvorena u evropskim klubovima ponovo se okuplja u reprezentaciji. Argentina na taj način pretvara globalnu mrežu svojih igrača u sportski rezultat, a zatim taj rezultat u komercijalnu i reputacijsku vrednost saveza. AFA je poslednjih godina značajno proširila broj sponzora, međunarodnih partnerstava i digitalnih aktivnosti, posebno u SAD i Aziji.

Lionel Messi, koji je sa 39 godina blistao i na ovom turniru, ostaje centralna figura tog sistema i verovatno najvažniji pojedinačni sportski ambasador jedne zemlje. Ipak, najveći izazov za Argentinu počinje nakon njegovog povlačenja. Tek tada će se videti da li je AFA izgradila globalni brend koji može da zadrži snagu i bez igrača oko kojeg je nastao najveći deo sadašnje komercijalne ekspanzije.